Etiket: Tüketici Narsisizmi
Tüketici Narsisizmi pazarlama, tüketici davranışı ve psikoloji literatüründ bireylerin narsistik kişilik özelliklerinin (kendini üstün görme, beğenilme arzusu, benzersiz olma isteği ve manipülatif eğilimler) satın alma kararlarını ve markalarla kurdukları ilişkileri nasıl yönlendirdiğini açıklamak için yaygın şekilde kullanılmaktadır.
Kavramın manipülasyonla ilişkisi ve literatürdeki yeri şu şekildedir:
1. Manipülasyonla İlişkisi
“Tüketici Narsisizmi” kavramı manipülasyonla iki yönlü bir ilişki içindedir:
• Tüketicinin Manipülatif Eğilimi: Narsistik eğilimleri yüksek tüketiciler, çevrelerindeki insanlara karşı manipülatif, baskın ve bencil bir yönelim sergilerler. Kendi grandiyöz (görkemli) benlik imajlarını başkalarına kabul ettirmek ve onları etkilemek için statü sembolü olan lüks, dikkat çekici ve ayrıcalıklı ürünleri birer araç olarak kullanırlar.
• Pazarlamanın Tüketiciyi Manipüle Etmesi: Çağdaş tüketim toplumunda reklamlar ve markalar, bireylerin narsistik kırılganlıklarını, yapay arzu ve yetersizlik duygularını hedef alır. Sloganlar aracılığıyla (“Çünkü sen buna değersin”, “Sadece sana özel”) tüketicinin egosu manipüle edilerek narsistik tüketim döngüsü tetiklenir.
2. Literatürdeki Karşılıkları
Akademik çalışmalarda bu kavram doğrudan şu başlıklar altında incelenmektedir:
• Narcissism and Consumer Behavior (Narsisizm ve Tüketici Davranışı): Tüketicilerin rasyonel ekonomik fayda yerine, benliklerini yüceltme motivasyonuyla hareket etmesini inceler.
• Narsistik Tüketim (Narcissistic Consumption): Kişinin kendi imajını beslemek, diğerlerinden üstün ve farklı olduğunu kanıtlamak adına yaptığı gösterişçi tüketim kalıplarını ifade eder.
