İçeriğe atla
Manipülasyon

Karar senin mi, sana mı verdirildi?

Etiket: Keyfi Cezalandırma

Bu kavram psikoloji, sosyoloji, örgütsel davranış ve yönetim bilimleri literatüründe; manipülasyon, narsisistik istismar, toksik liderlik ve psikolojik taciz (mobbing) başlıkları altında sıkça incelenir.

Manipülasyon ve Psikolojik İlişkisi

İlişkisel veya örgütsel manipülasyonda “Arbitrary Punishment”, mağdur üzerinde tam bir kontrol ve güç sağlama mekanizması olarak kullanılır. Temel özellikleri şunlardır:
• Öngörülemezlik: Birey hangi davranışı yüzünden cezalandırılacağını kestiremez. Bugün ödüllendirilen bir davranış, yarın ceza sebebi olabilir.
• Kuralsızlık: Ceza, somut ve önceden belirlenmiş kurallara değil; manipülatörün (veya toksik liderin) o anki ruh haline, keyfine veya çıkarlarına dayanır.
• Öğrenilmiş Çaresizlik: Mağdur ne yaparsa yapsın cezadan kaçamayacağını hisseder. Bu durum mağdurun özgüvenini yok eder ve manipülatöre olan bağımlılığını artırır.

Örgütsel ve Yönetimsel Boyutu

İş hayatı literatüründe (özellikle liderlik ve mobbing çalışmalarında) bu kavram, “Keyfi Ödüllendirme ve Cezalandırma” (Arbitrary Reward and Punishment) olarak bir bütün halinde de ele alınır. Toksik liderlerin, çalışanları sürekli bir fısıltı ve korku çemberinde tutarak kendi statülerini korumak için başvurdukları bir yönetim istismarı biçimidir.

Manipülasyon

Karar senin mi, sana mı verdirildi?

Tüm hakları saklıdır